Bazı çocuklara ne yapmaları gerektiğini anlatamazsınız. Çünkü onlar, hayatı anlatılanlardan çok gördükleriyle öğrenmişlerdir. Nezaketi öğütle değil davranışla, saygıyı sözle değil karşısındaki insana verdiği değerle, sorumluluğu da kendisinden beklenmeden yerine getirerek öğrenirler.
Bir çocuğun büyüklere gösterdiği saygı, çoğu zaman o büyüğün ona ve çevresindekilere nasıl davrandığının aynasıdır. Çocuk, annesinin zor durumda bile sesini yükseltmeden konuştuğunu görürse sakinliğin ne demek olduğunu öğrenir. Babasının hata yaptığında “Ben yanlış yaptım.” diyebildiğini görürse, özür dilemenin küçülmek değil, insan olmanın bir parçası olduğunu anlar.
Elbette çocuk hata yapacaktır. Bazen öfkesine yenilecek, bazen düşünmeden konuşacak, bazen de başkasının hakkını gözetemeyecektir. Ama kendi yaptığı bir yanlışın farkına vardığında, doğruyu öğrenme ve telafi etme ihtimali vardır. Çünkü hata ona aittir ve karşısında doğruyu gösterecek bir örnek vardır. Asıl sorun çocuğun yanlış davranışının kaynağında bir büyüğün davranışı olduğunda başlar.
Bir çocuk, başkalarını küçümsemeyi bir büyüğünden öğrenmişse, yaptığı şeyin yanlış olduğunu nasıl anlayacak? Sürekli başkalarının arkasından konuşulduğu bir evde büyüyorsa, dedikoduyu neden ayıp saysın? Bir yetişkin kendi çıkarı için verdiği sözü kolayca bozuyorsa, çocuk verdiği sözün neden önemli olduğunu nereden öğrensin? Büyükler hata yaptıklarında suçu başkasına atıyorsa, çocuk neden kendi sorumluluğunu üstlensin?
Çocuk bazen büyüğün söylediklerini değil, yapmaya hakkı olduğunu düşündüğü şeyleri miras alır.
Bu yüzden çocukların davranışlarını değerlendirirken yalnızca onlara bakmak yetmez. Arkalarında nasıl bir örnek olduğunu da görmek gerekir. Saygınlık çocuklardan talep edilmez; büyükler onu kendi davranışlarıyla inşa eder. Bir çocuğa “Büyüklere saygılı ol.” demeden önce, o çocuğun gözünde saygıyı hak edecek bir insan olabilmek gerekir.
Bu konuda en düşündürücü olanı şudur:
Bazı çocuklar yaşlarından çok daha büyük davranırlar.
Bazı BÜYÜKLER ise yaşları ilerlediği halde hala büyüyememişlerdir.
Çocukların ne yapacağını söylemek kolaydır.
Zor olan, onların bakıp örnek alacağı insan olabilmektir.
-Leyla Edinç
YORUMLAR - 0
Yorumunuzu yazın